Biotechnologia.pl
łączymy wszystkie strony biobiznesu
Spożycie mięsa a ryzyko demencji

Demencja jest poważnym problemem zdrowia publicznego. Jej rozwój związany jest zarówno z czynnikami genetycznymi, jak i środowiskowymi. W ostatnich dziesięcioleciach konsumpcja mięsa podwoiła się lub nawet potroiła, szczególnie w krajach wysoko rozwiniętych. Badania przeprowadzone na zdrowej populacji wykazały związek między spożyciem produktów mięsnych a funkcjami poznawczymi. Wyniki przedstawiono w klinicznych testach przesiewowych prowadzonych pod kątem otępienia

 

Podczas badania przydzielono uczestników do jednej z czterech kategorii – zgłaszających spożycie przetworzonego mięsa, nieprzetworzonego drobiu, nieprzetworzonego mięsa czerwonego i mięsa ogółem. Wyniki przedstawione w ogólnokrajowym badaniu kohortowym wykazały, że spożycie przetworzonego mięsa wiązało się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia otępienia z jakiejkolwiek przyczyny. Wraz z wiekiem złogi żelaza w mózgu mogą upośledzać funkcje poznawcze. Dochodzi wtedy do aktywacji stresu oksydacyjnego w organizmie, który stanowi główny czynnik rozwoju neurodegeneracji. Przetworzone produkty mięsne zawierają azotyny oraz związki nitrozowe, mogące prowadzić do rozwoju stresu oksydacyjnego poprzez aktywację cytokin prozapalnych i peroksydację lipidów. Ponadto przetworzone mięso jest bogate w sól. Badania przedkliniczne z wykorzystaniem szczurów wykazały wyraźną korelację między spożyciem sodu a osłabieniem funkcji poznawczych. Analizy przeprowadzone na myszach pokazują, że suplementacja L-karnityną, która jest jednym ze składników czerwonego mięsa, może zmieniać skład mikroflory jelitowej, prowadząc do zwiększonej syntezy N-tlenku trimetyloaminy (TMAO). 

Przedstawione dotąd wyniki są jednak rozbieżne. Niektóre metaanalizy nie wykazały istotnego związku między spożyciem czerwonego mięsa i zaburzeniami poznawczymi. Wielkość próby w analizowanych badaniach była stosunkowo niewielka (mniej niż 1100 osób), co może niekorzystnie wpływać na ich wiarygodność.

 

Jak spożycie ryb wpływa na rozwój demencji?

W innym badaniu przeprowadzonym przez amerykańskich naukowców postanowiono przeanalizować, jak spożycie ryb i owoców morza wpływa na procesy poznawcze. Okazało się, że istnieje odwrotna zależność między spożyciem ryb a ryzykiem rozwoju demencji i choroby Alzheimera (AD). Konsumpcja ryb była istotnie związana z wolniejszym spadkiem funkcji poznawczych tylko u osób powyżej 65. roku życia. Prawdopodobnie jest to spowodowane obecnością wielonienasyconych kwasów tłuszczowych (PUFA), które korzystnie wpływają na układ nerwowy. Kwasy tłuszczowe ryb są ważnymi składnikami prawidłowego funkcjonowania ludzkiego mózgu i rozwoju neurokognitywnego. Ponadto działają zapobiegawczo na rozwój choroby wieńcowej (CHD) oraz udaru mózgu. Schorzenia te są ściśle związane z demencją. Zbiorcza metaanaliza danych wykazała 20-30% wzrost ryzyka demencji i choroby Alzheimera u osób, które nie spożywały ryb, w porównaniu z osobami, które to robiły. Skala związku między spożyciem ryb a ryzykiem rozwoju demencji jest podobna do wpływu dymu tytoniowego na częstotliwość występowania CHD (25% wzrost ryzyka) i raka płuc (27%). Istnieją podobne ustalenia dotyczące wpływu spożycia ryb na funkcje poznawcze u dzieci. Metaanaliza przeprowadzona przez naukowców wykazała zwiększony rozwój poznawczy u dzieci i niemowląt po suplementacji PUFA przez matkę w czasie ciąży i laktacji. Rozwój neurokognitywny w okresie dzieciństwa zwiększa się wraz ze wzrostem suplementacji DHA. Ponadto redukcja ryzyka rozwoju demencji o 28% wiązała się ze spożyciem tłustych ryb, podczas gdy spożycie chudych ryb smażonych nie przyniosło znaczącego efektu.

Ostatnio obserwuje się wzrost zainteresowania możliwą rolą kwasów tłuszczowych jako czynnika opóźniającego rozwój demencji. Odkrycia zostały potwierdzone w badaniach, gdzie wysokie spożycie wielonienasyconych kwasów tłuszczowych (WNKT) w połączeniu z dietą bogatą w ryby i owoce morza może wydajnie chronić przed ryzykiem choroby Alzheimera. Odpowiednia dieta (bogata w wielonienasycone kwasy tłuszczowe) stanowi doskonały sposób zapobiegania i radzenia sobie z osłabieniem funkcji poznawczych w późniejszym wieku.

Źródła

1. Huifeng Zhang, Darren C Greenwood, Harvey A Risch, David Bunce, Laura J Hardie, Janet E Cade, Meat consumption and risk of incident dementia: cohort study of 493,888 UK Biobank participants, The American Journal of Clinical Nutrition, 2021.

2. Jiang, YW., Sheng, LT., Pan, XF. et al. Meat consumption in midlife and risk of cognitive impairment in old age: the Singapore Chinese Health Study. Eur J Nutr 59, 1729–1738, 2020.

3. Bakre, A. T.; Chen, R.; Khutan, R.; Wei, L.; Smith, T.; Qin, G.; Danat, I. M.; Zhou, W.; Schofield, P.; Clifford, A.; et al. Association between Fish Consumption and Risk of Dementia: a New Study from China and a Systematic Literature Review and Meta-Analysis. Public Health Nutrition 2018.

4. Ngabirano L, Samieri C, Feart C, Gabelle A, Artero S, Duflos C, Berr C, Mura T. Intake of Meat, Fish, Fruits, and Vegetables and Long-Term Risk of Dementia and Alzheimer's Disease. J Alzheimers Dis. 2019.

5. Vincenzo Solfrizzi, Alessia D'Introno, Anna M. Colacicco, Cristiano Capurso, Angelo Del Parigi, Sabrina Capurso, Annamaria Gadaleta, Antonio Capurso, Francesco Panza, Dietary fatty acids intake: possible role in cognitive decline and dementia, Experimental Gerontology, 2005.

KOMENTARZE
Newsletter