Systemowa „czarna dziura” – milion pacjentów bez ścieżki leczenia

Eksperci zebrani w Rzeszowie zgodnie wskazali na jeden z najpoważniejszych problemów polskiego systemu ochrony zdrowia – blisko milion osób z ranami trudno gojącymi się nie ma dziś jasnej ścieżki kierowania do specjalistów. – Leczenie ran ciągle pozostaje w rękach tych, którzy chcą się tym zajmować – specjalistów, ale przede wszystkim entuzjastów. Cierpimy na brak zorganizowanych struktur publicznych oraz zaplecza organizacyjnego, które powinno być zapewnione przez państwowy system opieki zdrowotnej – podsumował ten problem wprost dr n. med. Przemysław Lipiński, prezes Polskiego Towarzystwa Leczenia Ran (PTLR). Kluczowym postulatem PTLR jest stworzenie w każdym województwie wyspecjalizowanych, ambulatoryjno-szpitalnych ośrodków leczenia stopy cukrzycowej – schorzenia, które dziś generuje jedne z najpoważniejszych i najkosztowniejszych powikłań w całym systemie.

Program merytoryczny – wiedza i pokolenia

Pięć sesji tematycznych pierwszego dnia objęło zagadnienia od diagnostyki i błędów terapeutycznych, przez nowoczesne technologie, po najtrudniejsze decyzje kliniczne, takie jak walka z amputacją czy leczenie odleżyn. Wśród prelegentów znaleźli się m.in.: prof. Paulina Mościcka, prof. Arkadiusz Jawień, prof. Marzenna Bartoszewicz, prof. Beata Mrozikiewicz-Rakowska, dr Adam Węgrzynowski, dr Paulina Szymańska, dr Mateusz Skórka, dr Anna Surmacz i dr Marcin Malka. Równolegle odbyły się sesja doktorancka i studencka – bo „RANY 2026” to konferencja, gdzie wieloletnie doświadczenie spotyka się z naukowym entuzjazmem, a idea jej twórcy, prof. Dariusza Bazalińskiego, była prosta – przyszłość leczenia ran buduje się przez kształcenie kolejnych pokoleń.

Debata „Koniec niewidzialnych pacjentów” – diagnoza systemu

Kulminacyjnym punktem pierwszego dnia konferencji była debata ekspercka „Koniec niewidzialnych pacjentów: system, nauka i praktyka wobec wyzwań ran trudno gojących się”, którą poprowadził prof. dr hab. Dariusz Bazaliński z Uniwersytetu Rzeszowskiego. W dyskusji udział wzięli wybitni eksperci: prof. dr hab. n. med. Tomasz Banasiewicz (UM Poznań), prof. dr hab. n. med. Paweł Maga (UJ CM), prof. dr hab. Maria Kózka (UJ CM), dr n. o zdr. Mariola Pietrzak (konsultant krajowy w dziedzinie pielęgniarstwa rodzinnego) oraz dr n. med. Adam Węgrzynowski (PODOVIA Poznań). Paneliści zdiagnozowali mechanizm wykluczenia – pacjenci z ranami przewlekłymi często pozostają bez profesjonalnego wsparcia po opuszczeniu szpitala, trafiając w obszar, w którym system publiczny nie zapewnia ciągłości leczenia. Eksperci są zgodni – samodzielna praca jednego specjalisty nie wystarczy. Skuteczne leczenie ran przewlekłych wymaga współpracy chirurgów, angiologów, diabetologów i pielęgniarek działających jako koordynatorki opieki.

Edukacja jako oddolna rewolucja i walka z „grzechem zaniedbania”

Prof. dr hab. n. med. Tomasz Banasiewicz wskazał na marginalizację tematu ran w toku studiów medycznych, co określił jako istotny brak w systemie kształcenia. Zauważalny jest jednak ogromny, oddolny głód wiedzy – specjaliści sami poszukują szkoleń, widząc bezradność systemu wobec pacjenta z raną. Dr n. med. Adam Węgrzynowski potwierdził tę tezę, wskazując na gigantyczne zainteresowanie lekarzy rodzinnych (POZ), którzy masowo zgłaszają się na szkolenia, by wypełnić luki w swojej wiedzy – w jednym z naborów 200 chętnych zapisało się w zaledwie 15 minut!

Koordynacja opieki i nowa rola pielęgniarstwa

Prof. dr hab. Maria Kózka oraz dr n. o zdr. Mariola Pietrzak zaznaczyły, że pielęgniarka powinna pełnić rolę koordynatora opieki i edukatora rodziny, przygotowując pacjenta do samoopieki po opuszczeniu szpitala. Środowisko medyczne domaga się szerszego wdrożenia modelu Zaawansowanej Praktyki Pielęgniarskiej (APN), która w Europie przyniosła realną poprawę dostępności świadczeń i obniżenie kosztów. Jak zauważył prof. Dariusz Bazaliński, w systemie istnieje armia wykształconych ludzi, których potencjał nie jest w pełni wykorzystywany przez bariery prawne i organizacyjne.

Maraton 10 warsztatów – nowy standard edukacji medycznej w Polsce

Drugi dzień konferencji w całości poświęcono praktyce – 10 równoległych warsztatów w przestrzeniach dwóch rzeszowskich hoteli pozwoliło ponad 400 uczestnikom doskonalić umiejętności techniczne na rzeczywistych przypadkach klinicznych, pod okiem czołowych specjalistów z całego kraju. Tak intensywna formuła praktyczna, łącząca nowoczesne technologie z pracą na materiale klinicznym, wyznacza nowy standard edukacji medycznej w Polsce w zakresie terapii ran.

Impuls do systemowej zmiany

Konferencja „RANY 2026 – nowoczesne rozwiązania w terapii” udowodniła, że połączenie eksperckiej wiedzy z formułą praktyczną może stać się katalizatorem zmiany. Jak ocenił prof. Paweł Maga, priorytetem musi być odejście od „walki o kompetencje” na rzecz wspólnego celu – podnoszenia realnych umiejętności i budowania współpracy między lekarzami rodzinnymi a wyspecjalizowanymi zespołami leczenia ran. Rekordowa frekwencja pokazuje jedno – środowisko medyczne jest gotowe, chętne i głodne wiedzy. Brakuje nie motywacji, lecz platform, które tę energię zagospodarują. Konferencja „RANY 2026 – nowoczesne rozwiązania w terapii” udowodniła, że wydarzenie z prawdziwymi przypadkami klinicznymi i praktycznymi warsztatami prowadzonymi przez ekspertów to dziś nie luksus, a konieczność. 

Najlepiej ujął to pomysłodawca konferencji, prof. dr hab. Dariusz Bazaliński: – Konferencja „RANY 2026 – nowoczesne rozwiązania w terapii” pokazała coś, czego system jeszcze nie widzi – że w Polsce jest ogromna, oddolna wola zmiany. Setki specjalistów przyjechały tutaj z własnej potrzeby, nie dlatego, że ktoś ich wysłał. Sukces rzeszowskiego spotkania udowodnił, że leczenie ran nie musi być domeną samotnych entuzjastów. Pokazaliśmy, że dzięki integracji różnych zawodów medycznych i odważnemu stawianiu na praktykę jesteśmy w stanie wypełnić każdą systemową lukę. Naszym celem jest budowa silnej, ogólnopolskiej sieci współpracy, w której wiedza i profesjonalizm stają się fundamentem bezpiecznej opieki nad pacjentem.

Szczegóły kolejnej edycji oraz materiały z konferencji znajdują się na stronie wydarzenia.