Biotechnologia.pl
łączymy wszystkie strony biobiznesu
Skóra sucha
03.01.2011

Niska zawartość wody w naskórku jest to cecha charakteryzująca skórę suchą.

Problem ten dotyczy  przeszło15-20% populacji rasy kaukaskiej, warto zaznaczyć , że osoba borykająca się z problemem suchości skóry może identyfikować u siebie także cechy skóry trądzikowej. Skóra sucha nie jest bowiem przeciwieństwem skóry tłustej.

 

Suchość skóry jest odzwierciedleniem uszkodzenia  funkcji barierowych warstwy rogowej .
Na skutek zaburzenia dojrzewania komórek naskórka, tor przemian  białka filagryny (jego funkcją jest spajanie m.in. włókien keratyny w procesie dojrzewania keratynocytów) nie jest prawidłowy, jest to bardzo istotne, gdyż z białka tego powstają składniki NMF- naturalnego czynnika nawilżającego. Obserwujemy także zaburzenie wytwarzania lipidów naskórka.

 

W skład lipidów warstwy rogowej wchodzą:

  • Ceramidy
  • Cholesterol
  • Kwasy tłuszczowe
  • Pozostałe związki o charterze tłuszczów jak np. trójglicerydy czy sfingozyna

 

Naturalny czynnik nawilżający– NMF( natural moisturizing factor) to niskocząsteczkowe , rozpuszczalne w wodzie związki , w skład których wchodzą:

  • Aminokwasy ( efekt rozkładu enzymatycznego filagryny)
  • kwas piroglutaminowy i jego sole
  • mocznik
  • sole kwasu mlekowego
  • inne

 

Obecność NMF’u na odpowiednim poziomie gwarantuje elastyczność naskórka i odpowiedni stopień jego nawilżenia.

 

Cechy charakterystyczne dla  suchej skóry:

- brak elastyczności

- suchość,

- uczucie „ściągania”, świądu i pieczenia

- uczucie szorstkości przy dotyku

- pęknięcia, rozpadliny

-jasnoblady kolor

-często obserwujemy drobnopłatowe złuszczanie naskórka

 

W suchej skórze dochodzi do:

 

  • Podwyższenia wskaźnika TEWL, będącego wynikiem dużej przeznaskórkowej utraty wody
  • Zaburzeń w składzie NMF
  • Zaburzeń lipidowych ( nieprawidłowy skład lipidów naskórkowych odpowiedzialnych za funkcje barierowe skóry)
  • nieprawidłowej keratynizacji, co manifestuje się szorstkością i wzmożonym rogowaceniem naskórka

 

Przyczyny występowania skóry suchej możemy podzielić na :

 

endogenne:

 

  • Zaburzenia hormonalne
  • Procesy fizjologiczne starzenia się skóry
  • Współistnienie chorób ogólnoustrojowych takich jak: cukrzyca, niedoczynność tarczycy, nowotwory narządów wewnętrznych, przewlekła niewydolność nerek
  • Niedobory pokarmowe
  • Awitaminozy
  • Przyjmowanie leków moczopędnych
  • Stany odwodnienia organizmu ( niedostateczna podaż płynów)

 

 Do czynników endogennych zaliczamy również czynniki genetyczne, które wpływają na zaburzenia rogowacenia i czynność naskórka.

Najważniejsze jednostki chorobowe mające podłoże genetyczne, wśród których obserwujemy suchość skóry to

  • Atopowe zapalenie skóry (AZS)
  • Wyprysk
  • Łuszczyca
  • Rybia łuska
  • Rogowacenie mieszkowe

 

egzogenne:

Szkodliwy wpływ czynników środowiskowych na skórę:

  • promieniowanie UV
  • wiatr
  • przebywanie w klimatyzowanych pomieszczeniach
  • nałogi
  • nieodpowiednia dieta
  • gwałtowne zmiany temperatur
  • mroźne powietrze
  • niska wilgotność powietrza

 

Przyczyną nadmiernej suchości skóry mogą być również czynniki chemiczne czy też czynniki związane ze środowiskiem pracy :

 

  • Substancje toksyczne
  • Alergizujące czynniki infekcyjne
  • Kontakt z detergentami

Działanie wysuszające maja także niewłaściwe i nadmierne zabiegi higieniczne np. stasowanie silnie odtłuszczających mydeł czy żeli.

 

Pielęgnacja skóry suchej

 

Pielęgnacja skóry suchej powinna opierać się na  przywróceniu właściwego stopnia nawilżenia.

Powinno się to odbywać poprzez :

 

  • odbudowę naturalnego czynnika nawilżającego
  • odbudowę składników płaszcza lipidowego
  • uzupełnienie składników macierzy międzykomórkowej

 

 Przykładowe grupy składników wykorzystywanych jako źródło nawilżenia skóry:

 

EMOLIENTY– wykazują działanie  nawilżająco-natłuszczające mogą stanowić podłoże dla różnych substancji aktywnych. Emolienty pomagają zatrzymać naturalną wodę we wnętrzu skóry poprzez wiązanie jej z lipidami skóry oraz poprzez odbudowę tych lipidów.

ALFA- HYDROKSYKWASY  (AHA):

  • złuszczają zrogowaciałe martwe komórki
  • ułatwiają zatrzymywanie wody
  • zmniejszają suchość skóry

Najczęściej wykorzystywane  są:

  • kwas glikolowy
  • kwas mlekowy

Dzieje się tak , ze względu na fakt , że charakteryzują się one małymi rozmiarami cząsteczek, łatwo przenikają przez skórę.

W skórze właściwej aktywują  ich działanie polega na aktywowaniu fibroblastów( wzrost syntezy koel genu i elastyny) oraz zwiększaniu produkcji glikozaminoglikanów.

 

POLIHYDROKSYKWASY (PHA):

- ze względu na obecność wielu grup hydroksylowych wiążą wodę z zewnątrz i zatrzymują  ją w skórze nawet w środowisku bardzo suchym( silniej niż gliceryna i sorbitol)

- poliohydroksykwasy  wyraźnie zwiększają barierę ochronną skóry

- do najczęściej stosowanych zaliczamy: glukonolakton czy kwas laktobionowy

 

Pantenol- alkohol o właściwościach nawilżających, kojących i ochronnych

 

 Mocznik- działanie jego uzależnione jest od jego stężenia,  do 10% działa silnie nawilżająco, jest związkiem higroskopijnym, stymuluje regenerację komórek, poprawia właściwości wiązania wody przez keratynocyty.

Kosmetyki mające za zadanie odbudowę  naturalnej bariery ochronnej skóry powinny zawierać w swym składzie  m.in:

  • Substancje mające wpływ na prawidłowe nawilżenie, odżywienie  skóry
  • Sole mineralne, NMF
  • Sole kwasu mlekowego
  • Witaminy
  • Lipidy
  • Filtry przeciwsłoneczne
  • Masło Karite
  • Woski

Pamiętajmy aby pić  2 litry wody dziennie.

 

 

red. Marta Kłopotowska

Opracowano na podstawie:

  • Kosmetologia pielęgnacyjna i lekarska – redakcja naukowa Maria Noszczyk
  • Choroby skóry dla studentów medycyny i lekarzy- S.Jabłońska, T. Chorzelski
  • Moisturizers- Robert A Schwartz, MD, MPH, Professor and Head, Dermatology, Professor of Pathology, Pediatrics, Medicine, and Preventive Medicine and Community Health, UMDNJ-New Jersey Medical School
    Coauthor(s): Santiago A Centurion, MD, Staff Physician, Department of Dermatology, New Jersey Medical School, University of Medicine and Dentistry of New Jersey; Isabelle Thomas, MD, Associate Professor, Department of Dermatology, University of Medicine and Dentistry of New Jersey, New Jersey Medical School; Chief of Dermatology Service, Veterans Affairs Medical Center of East Orange, http://emedicine.medscape.com/article/1067211-overview
KOMENTARZE
Newsletter