Biotechnologia.pl
łączymy wszystkie strony biobiznesu
Mylił się Pan, Panie Darwin - wyrostek robaczkowy nie jest nam zbędny
Mylił się Pan, Panie Darwin - wyrostek robaczkowy nie jest nam zbędny
Od jakiegoś czasu lansowana była teoria jakoby wyrostek robaczkowy był  narządem szczątkowym i zbędnym. Za ojca tego, jak się okazało, błędnego założenia uznaje się samego Karola Darwina. Jak udowodniły badania ostatnich lat, wyrostek robaczkowy jest w kontekście układu odpornościowego jednym z najważniejszych narządów przewodu pokarmowego.

 

Mikroflora układu pokarmowego

Układ pokarmowy płodu pierwotnie jest jałowy. Zasiedlanie przewodu pokarmowego przez mikroorganizmy rozpoczyna się wraz z narodzinami dziecka i jest to proces stopniowy. Jak się okazuje, skład tej mikroflory zależy w znacznym stopniu od sposobu karmienia noworodka oraz środowiska, w  jakim się on przebywa. Badania dowodzą, że układ pokarmowy niemowląt karmionych piersią znacznie szybciej kolonizowany jest przez bakterie w porównaniu do dzieci karmionych sztucznym pokarmem. Jest to wynik kontaktu noworodka z mikroorganizmami skóry i mleka matki. Ukształtowana flora bakteryjna ma duży wpływ na poprawną perystaltykę jelit ale również odnowę nabłonka jelitowego i  metabolizm składników pokarmu. Ponadto, bierze ona udział w modulowaniu układu odpornościowego.

 

Wyrostek robaczkowy - ratunek dla zaburzonej mikroflory układu pokarmowego

W 2004 roku szwajcarscy naukowcy opublikowali pracę, w której przyjrzeli się bliżej bakteriom znajdującym się w błonie śluzowej wyrostka robaczkowego. Do doświadczeń wykorzystane zostały narządy usunięte pacjentom w wyniku operacji przeprowadzonych z innych wskazań medycznych niż zapalenie wyrostka robaczkowego. Próbki pochodziły od pacjentów w różnym wieku (również od noworodków i niemowląt).

Naukowcy odkryli, że już w dwa tygodnie po naszym urodzeniu bakterie zaczynają kolonizować błonę śluzową wyrostka robaczkowego. Co więcej, wykryli również pojedyncze grudki limfatyczne. Ich liczba rosła proporcjonalnie do wieku pacjenta. Już w pierwszym miesiącu po urodzeniu znaleźli tam też pierwsze komórki plazmatyczne, których funkcją jest produkcja oraz wydzielanie przeciwciał, które chronią nasz organizm przed patogenami.

W 2009 roku grupa naukowców z Uniwersytetu Duke'a w Durham wykazała, że wyrostek robaczkowy pełni funkcję rezerwuaru bakterii potrzebnych nam do zachowania pełni zdrowia. Gdy w wyniku choroby mikroorganizmy zamieszkujące nasz przewód pokarmowy zostaną  zdziesiątkowane, nasza mikroflora może powrócić do równowagi właśnie dzięki wyrostkowi robaczkowemu.

W 2015 roku zespół badaczy z Melbourne wykazał, że komórki odporności wrodzonej wspierają wyrostek robaczkowy w zasiedlaniu go bakteriami pochodzącymi z naszego mikrobiomu oraz w utrzymaniu jego integralności.

Operacje usunięcia wyrostka należą do najczęściej wykonywanych zabiegów chirurgicznych.

Statystyki wskazują, że zapalenie wyrostka robaczkowego przydarza się 8,6% mężczyzn i 6,7% kobiet. Niestety nadal nie wyjaśniono do końca mechanizmu w jakim dochodzi do jego zapalenia. Wiemy jednak, że wyrostek robaczkowy nie jest narządem szczątkowym, więc o jego wycięciu z pewnością nie powinno się decydować bez jasnych przesłanek medycznych.

 

Źródła

Sabina Górska, Anna Jarząb, Andrzej Gamian. Bakterie probiotyczne w  przewodzie pokarmowym człowieka jako czynnik stymulujący układ odpornościowy

Probiotic bacteria in the human gastrointestinal tract as a factor stimulating the immune system. Postepy Hig Med Dosw. (online), 2009; 63: 653-667

Gebbers J.O., Laissue J.A. Bacterial translocation in the normal human appendix parallels the development of the local immune system. Ann. N.Y. Acad. Sci., 2004; 1029: 337-343

Sabina Górska, Anna Jarząb, Andrzej Gamian. Probiotic bacteria in the human gastrointestinal tract as a factor stimulating the immune system. Postepy Hig Med Dosw. (online), 2009; 63: 653-667

Smith HF et al. Comparative anatomy and phylogenetic distribution of the mammalian cecal appendix. J Evol Biol. 2009 Oct;22(10):1984-99.

Rankin LC et al.  Complementarity and redundancy of IL-22-producing innate lymphoid cells. Nat Immunol. 2016 Feb;17(2):179-86. 

KOMENTARZE
Newsletter