Niskie temperatury wyjątkowo niebezpieczne dla leków

Jak wynika z badań CBOS, w 2024 r. już 9% użytkowników Internetu w Polsce kupowało leki online, a sprzedaż wysyłkową leków za pośrednictwem strony internetowej oferowało aż 236 aptek i 8 punktów aptecznych (dla porównania – 197 i 6 w 2023 r). [1] Popularność tej formy zakupu farmaceutyków nie powinna jednak dziwić – bez stania w kolejkach, często z dostawą prosto pod dom, jesteśmy w stanie otrzymać potrzebne preparaty, nie martwiąc się o to, czy apteka akurat będzie je miała na stanie. I o ile nikt nie kwestionuje szybkości i wygody zakupu leków tą drogą, to – szczególnie w okresie zimowym – warto mieć na uwadze sposób transportu i przechowywania leków, które kupujemy przez Internet. – Niewłaściwe warunki przechowywania i transportu mogą prowadzić do pogorszenia jakości leków oraz suplementów diety, a w konsekwencji – obniżenia ich skuteczności i bezpieczeństwa stosowania. Preparaty narażone na działanie niskich, w szczególności ujemnych temperatur, mogą ulegać zmianom fizykochemicznym wpływającym na ich stabilność. Szczególnie wrażliwe na niskie temperatury są produkty zawierające znaczną ilość wody, w których może dochodzić do krystalizacji, a także probiotyki zawierające żywe kultury bakterii, podatne na zniszczenie w nieodpowiednich warunkach termicznych. Z tego względu podczas zakupów online istotne jest zwracanie uwagi na sposób transportu i zabezpieczenia przesyłek, zwłaszcza gdy dostawa odbywa się na dużą odległość lub w okresach niskich temperatur – tłumaczy mgr farm. Sylwia Baranowska-Skoneczna z Pharmalink, firmy logistycznej specjalizującej się w transporcie leków.

Transport i sposób dostawy kluczowe dla zachowania właściwości leków

Zamawiając farmaceutyki w aptece internetowej, warto zatem zwrócić uwagę na to, gdzie produkty są składowane i wybrać taką formę dostawy, która zminimalizuje ryzyko ich długiego przetrzymywania na zewnątrz. Szczególną ostrożność należy zachować w przypadku odbioru produktów leczniczych oraz suplementów diety z popularnych automatów paczkowych, które w warunkach niskich temperatur otoczenia nie zapewniają właściwych i kontrolowanych warunków termicznych. Automaty paczkowe, pozbawione aktywnych systemów utrzymania i kontroli temperatury, nie stanowią skutecznej bariery ochronnej przed wychłodzeniem, co może skutkować obniżeniem jakości, skuteczności oraz bezpieczeństwa stosowania przechowywanych w nich produktów.

Pamiętajmy, że wiele farmaceutyków musi być dostarczanych w kontrolowanych warunkach. Dlatego tak ważne jest, aby, szczególnie zimą, przewoźnik stosował odpowiednie opakowania izolacyjne lub transportował leki w dostosowanych do tego celu autach o zabudowie izotermicznej, co zapewni ochronę preparatów przed ekstremalnymi temperaturami. Utrzymanie 15-25°C dla ciepłego łańcucha i 2-8°C dla zimnego łańcucha jest niezbędne, niezależnie od panującej pogody. Chcąc dowiedzieć się, czy oferowane przez aptekę internetową leki lub suplementy diety wymagają specjalnych warunków, powinniśmy zapoznać się z zaleceniami producenta jeszcze przed złożeniem zamówienia. Informacje dotyczące warunków, w jakich muszą być przechowywane konkretne farmaceutyki, są umieszczane przez producenta na opakowaniu lub ulotce, ale powinny też znajdować się na stronie sklepu internetowego. To szczególnie ważne, bo jeśli pacjent musi przyjmować konkretne leki, a te zostaną nieprawidłowo przechowane, mogą stracić na jakości, co skutkuje niedostarczaniem zalecanej dawki. Ostatecznie może to prowadzić do braku pozytywnych rezultatów terapeutycznych, co jest nieakceptowalne w procesie leczenia. – Tam istotny jest nie tylko sam produkt leczniczy, ale również sposób jego dostarczenia, który pozwala zachować wszystkie właściwości preparatu. Wybierając formę dostawy po dodaniu leków do koszyka w aptece internetowej, warto zdecydować się na przesyłkę bezpośrednio do domu lub apteki, realizowaną przez firmę logistyczną specjalizującą się w transporcie leków. Coraz więcej aptek internetowych oferuje taką opcję i warto z niej korzystać, ponieważ tylko ona daje gwarancję, że zamówione preparaty dotrą do pacjenta w niezmienionej jakości – podsumowuje mgr farm. Sylwia Baranowska-Skoneczna.